Do jakiego lekarza z zaparciami

Do jakiego lekarza iść z zaparciami?

Przy zaparciach pierwszym krokiem jest lekarz rodzinny (POZ). Zbierze wywiad o diecie, ilości płynów, aktywności i przyjmowanych lekach, zbada brzuch i zaleci podstawowe zmiany oraz w razie potrzeby leki. Gdy zaparcia są przewlekłe, oporne na leczenie, pojawiają się nowo po 50 roku życia albo towarzyszą im objawy alarmowe, potrzebny jest gastrolog. To on prowadzi pogłębioną diagnostykę i w razie wskazań kieruje na kolonoskopię.

Jakie są przyczyny zaparć?

Najczęstsze są zaparcia czynnościowe, wynikające z diety ubogiej w błonnik, zbyt małej ilości płynów, siedzącego trybu życia i powstrzymywania wypróżnień. Zaparcia wywołują też liczne leki (opioidy, część preparatów na ciśnienie, żelazo, niektóre leki przeciwdepresyjne). Przyczyną bywają choroby: niedoczynność tarczycy, cukrzyca, zespół jelita drażliwego, a rzadziej zwężenie jelita, w tym nowotwór. Zespół jelita drażliwego daje zwykle zaparcia na przemian z biegunką oraz uporczywe wzdęcia brzucha. Dlatego nowe, uporczywe zaparcia u osoby dorosłej zawsze warto zbadać, a nie tylko doraźnie przeczyszczać.

Jakie są domowe sposoby na zaparcia?

Podstawą jest stopniowe zwiększenie błonnika w diecie (warzywa, owoce, pełne ziarna, rośliny strączkowe, siemię lniane) oraz picie odpowiedniej ilości wody. Pomaga regularny ruch, na przykład codzienny spacer, i niepowstrzymywanie parcia. Warto ustalić stałą porę wypróżnień, najlepiej po posiłku, gdy jelito jest naturalnie pobudzone. Gdy to nie wystarcza, lekarz może zalecić bezpieczne środki, na przykład makrogole. Doraźne, długotrwałe stosowanie drażniących środków przeczyszczających bez konsultacji nie jest wskazane.

Czy przewlekłe zaparcia wymagają skierowania do gastrologa?

Na NFZ do poradni gastrologicznej potrzebne jest skierowanie od lekarza POZ, prywatnie umówisz gastrologa bez skierowania. W praktyce lekarz rodzinny często sam prowadzi zaparcia czynnościowe i kieruje dalej tylko wtedy, gdy leczenie nie działa albo pojawiają się objawy alarmowe. U osób po 50 roku życia z nowymi zaparciami próg do kolonoskopii jest niższy, bo trzeba wykluczyć zmiany w jelicie grubym.

Kiedy zaparcia wymagają pilnej pomocy?

Pilnej oceny wymaga zaparcie z silnym bólem brzucha, wzdęciem, wymiotami i brakiem oddawania gazów, bo może oznaczać niedrożność jelit. Niepokoi też krew w stolcu lub czarne smoliste stolce, nowe zaparcia po 50 roku życia z chudnięciem i niedokrwistością oraz nagła, utrzymująca się zmiana rytmu wypróżnień. Przy objawach niedrożności nie czekaj na wizytę, zgłoś się na SOR lub dzwoń pod 112.