Skurcze łydek: do jakiego lekarza iść

Skurcze łydek, do jakiego lekarza iść?

Ze skurczami łydek zacznij od lekarza rodzinnego lub internisty. Zbierze wywiad, zbada nogi, sprawdzi tętno na stopach i zleci podstawowe badania krwi, żeby ocenić elektrolity, cukier i tarczycę. To wystarcza, by odróżnić zwykłe skurcze idiopatyczne od tych, za którymi stoi konkretna choroba. Do neurologa kieruje się pacjentów, gdy skurczom towarzyszą drętwienia, osłabienie lub zaniki mięśni, a do chirurga naczyniowego, gdy w grę wchodzą żylaki, niewydolność żylna albo niedokrwienie nóg. Prywatnie internistę umówisz bez skierowania, na NFZ do neurologa i chirurga potrzebne jest skierowanie od lekarza POZ.

Skurcze łydek w nocy, jakie są przyczyny?

Nocne skurcze łydek są bardzo częste i u większości zdrowych osób nie mają groźnej przyczyny. Najczęściej to skurcze idiopatyczne, którym sprzyjają odwodnienie, wysiłek w ciągu dnia, długie stanie, skrócenie mięśni łydki i wiek. Częściej pojawiają się też w ciąży oraz u osób z żylakami i przewlekłą niewydolnością żylną. Rzadziej za nocnymi skurczami stoją niedobory elektrolitów, cukrzyca, niedoczynność tarczycy, choroby nerek lub przyjmowane leki. Jeśli skurcze budzą Cię prawie co noc, są bardzo bolesne albo pojawiły się nagle bez wyraźnej przyczyny, warto to zdiagnozować.

Skurcze łydek, czego brakuje w organizmie?

Za skurcze najczęściej obwinia się niedobór magnezu, ale w praktyce znaczenie mają też potas, wapń i sód oraz odwodnienie. Niedobór magnezu i potasu sprzyja nadpobudliwości mięśni, a niski poziom sodu bywa efektem obfitego pocenia się, wymiotów lub biegunki. Dlatego przy nawracających skurczach lekarz zleca oznaczenie elektrolitów, a często także poziomu cukru, TSH i parametrów nerek. Suplementacja magnezu na własną rękę bywa pomocna, ale jeśli skurcze utrzymują się mimo brania magnezu, jest to sygnał, że przyczyna leży gdzie indziej i trzeba ją zbadać.

Skurcze łydek a zakrzepica, jak je odróżnić?

Zwykły skurcz to nagły, krótki, silny ból pojedynczego mięśnia, który mija w kilka minut i po którym łydka wraca do normy. Zakrzepica żył głębokich boli inaczej: ból narasta i utrzymuje się godzinami, łydka jest jednostronnie obrzęknięta, cieplejsza, zaczerwieniona lub sina, a napięcie mięśnia bywa stałe, nie napadowe. Ryzyko zakrzepicy rośnie po długiej podróży, operacji, unieruchomieniu, w ciąży oraz przy stosowaniu tabletek antykoncepcyjnych. Jeśli do bólu i obrzęku łydki dołącza nagła duszność albo ból w klatce piersiowej, może to być zatorowość płucna, dzwoń wtedy pod 112. W razie wątpliwości nie czekaj na planową wizytę, tylko zgłoś się na SOR, bo zakrzepicę potwierdza się badaniem USG Doppler i pilnie leczy.

Skurcze łydek, co robić doraźnie?

W czasie skurczu delikatnie, ale zdecydowanie rozciągnij łydkę: wyprostuj kolano i przyciągnij palce stopy do siebie, aż napięcie zelżeje. Pomaga też stanięcie na całej stopie i przeniesienie ciężaru na przód stopy oraz masaż i rozgrzanie mięśnia. Po ustąpieniu skurczu warto się nawodnić. W profilaktyce nocnych skurczów pomocne bywają wieczorne rozciąganie łydek, unikanie odwodnienia, ograniczenie alkoholu i, u części osób, uzupełnienie magnezu. To działania objawowe: jeśli skurcze nawracają mimo nich, przyczynę trzeba ustalić z lekarzem, a nie leczyć wyłącznie doraźnie.

Skurcze łydek a tarczyca i inne choroby, kiedy to sygnał?

Skurcze mięśni bywają objawem chorób ogólnoustrojowych. Niedoczynność tarczycy spowalnia metabolizm mięśni i często daje sztywność, kurcze i osłabienie. Cukrzyca uszkadza nerwy obwodowe i prowadzi do neuropatii, w której obok skurczów pojawiają się drętwienia i pieczenie stóp. Przewlekła choroba nerek zaburza gospodarkę elektrolitową i również nasila skurcze. Także niektóre leki, zwłaszcza moczopędne, statyny i preparaty obniżające ciśnienie, mogą wywoływać kurcze. Dlatego przy uporczywych skurczach lekarz nie ogranicza się do magnezu, ale sprawdza tarczycę, cukier, nerki i listę przyjmowanych leków.

Kiedy skurcze łydek wymagają pilnej wizyty u lekarza?

Umów lekarza bez zwłoki, gdy skurcze są bardzo częste i bardzo bolesne, gdy pojawiły się nagle po rozpoczęciu nowego leku, gdy towarzyszą im postępujące osłabienie, drętwienie lub zaniki mięśni, albo gdy widzisz obrzęk i zmiany zabarwienia skóry łydki. Natychmiastowej pomocy, pod numerem 112 lub na SOR, wymaga bolesny, jednostronny obrzęk łydki z ociepleniem skóry oraz każdy skurcz łydki połączony z nagłą dusznością lub bólem w klatce piersiowej. W pozostałych sytuacjach spokojna diagnostyka u internisty pozwala ustalić przyczynę i dobrać leczenie.